Οι STRATOVARIUS του σήμερα είναι για πολλούς λόγους μια διαφορετική μπάντα από εκείνη της κλασικής τους περιόδου, με κοινό όμως πάντα χαρακτηριστικό τις μελωδικές επικολυρικές συνθέσεις, τον συνδυασμό κιθάρας και πλήκτρων ως κεντρικούς άξονες των τραγουδιών και βέβαια τα φωνητικά του Timo Kotipelto, του παλαιότερου δηλαδή μέλους σήμερα της μπάντας (από το 1994), με τον Jens Johansson δεύτερο σε αυτή τη λίστα, που ήρθε περίπου 2 χρόνια αργότερα, το 1996. Θυμίζουμε ότι μετά από μια σειρά εκπληκτικών δίσκων (“Dreamspace”, “Fourth Dimension”, “Episode”, “Visions”) επήλθε η εμπορική καταξίωση (“Destiny”, “Infinite”, “Elements”) και μετά η φυγή του ιδρυτή / mastermind / κιθαρίστα / πρώην τραγουδιστή / παραγωγού Timo Tolkki το μακρινό 2008. Έκτοτε η μπάντα έχει κυκλοφορήσει αρκετούς και ενδιαφέροντες δίσκους, που πατούν με το ένα πόδι στην εποχή Tolkki και με το άλλο σε ένα πιο σύγχρονο, prog ήχο, χαρακτηριστικό της μουσικής προσέγγισης του τωρινού τους κιθαρίστα Matias Kupiainen.
Από τους δίσκους λοιπόν της μετά-Tolkki εποχής, θα λέγαμε ότι ο πιο κοντινός στην κλασική περίοδο της μπάντας είναι το “Elysium”, θυμίζοντας ως προς την δομή και τη σύνθεση την 90s εποχή του σχήματος. Σε αυτό βοηθά βέβαια το γεγονός ότι την εποχή κυκλοφορίας του (2011) εξακολουθούσε να βρίσκεται στο σχήμα ένας από τους καλύτερους drummers της σκηνής, ο Jörg Michael, ο οποίος με το ιδιαίτερα χαρακτηριστικό έντονο και τεχνικό παίξιμο δίνει σε μεγάλο βαθμό την αίσθηση συνέχειας της κλασικής περιόδου. Η αλήθεια είναι ότι η απουσία του Jörg είναι πολύ αισθητή στα επόμενα άλμπουμ αφού ο διάδοχος του Rolf Pilve τόσο στα live όσο και στις ηχογραφήσεις έχει ένα διαφορετικό στυλ το οποίο φαίνεται ακόμη και στα τυπικά γρήγορα κομμάτια, που θεωρητικά εκεί θα έπρεπε να μην είναι τόσο εμφανής η διαφορά. Ακούστε πχ. το “Against the Wind” με Lassila ή Michael και τώρα με Pilve και θα καταλάβετε τι εννοώ. Και αν στο “Stratovarius” (2005) έκλεισε ο μεγάλος κύκλος του Tolkki στο σχήμα, με το “Elysium” κλείνει επίσης ένας κύκλος, αυτός του Jorg Michael, καθιστώντας το “Elysium” το τελευταίο μέχρι σήμερα δίσκο του σχήματος που παρέμενε η πλειοψηφία (3/5) του κλασικού line up, καθώς έκτοτε μείναμε μόνο με τους Kotipelto/Johansson.
Παράλληλα,το “Elysium” διατηρεί μια δομή που θυμίζει την Tolkki-era αντίληψη «μοιράζοντας» τον δίσκο σε γρήγορα power metal tracks, mid tempo epics και ένα μεγάλο έπος. Έτσι, το “Elysium” λειτουργεί σαν ο πιο καθαρός κρίκος σύνδεσης ανάμεσα στο παρελθόν της μπάντας και στη μετα-Tolkki ταυτότητά της. Πάμε να βάλουμε τώρα σε αξιολογική σειρά τα κομμάτια αυτού του εξαιρετικού -και υποτιμημένου γενικά- δίσκου.
The “Elysium” countdown:
- “Fairness Justified” (4.20)
Mid-tempo power metal με δραματικό χαρακτήρα και έντονη συναισθηματική φόρτιση. Οι μελωδίες είναι καλοδουλεμένες και το refrain χτίζεται όμορφα, αλλά συνολικά το κομμάτι λειτουργεί περισσότερο ως γέφυρα μέσα στο άλμπουμ παρά ως κεντρική στιγμή. Θα μπορούσε να σταθεί δίπλα στα “Eternity” ή “When the Night meets the Day” του “Episode” αν είχε πιο αξιομνημόνευτο chorus.
- “Darkest Hours” (4.10)
Παρότι κυκλοφόρησε ως single, λειτουργεί περισσότερο ως μια δήλωση του νέου ήχου της μπάντας, στα χνάρια του αντίστοιχου “Deep Unknown” από το “Polaris”, παρά ως αντιπροσωπευτικό STRATOVARIUS κομμάτι. Το modern riffing με prog στοιχεία το απομακρύνουν από τη χαρακτηριστική συνταγή του παρελθόντος. Παρότι βγάζει μια δύναμη στην εντυπωσιακή εισαγωγή, του λείπει εκείνη η χαρακτηριστική κεντρική ιδέα που θα το έκανε πραγματικό hit. Το ρεφρέν του είναι αδύναμο, και για να το πούμε απλά, δεν μπορεί να κοιτάξει στα μάτια ούτε καν τα “Hunting High and Low” ή “S.O.S ”, πόσο μάλλον τα “Against the Wind” ή “Black Diamond”.
- “The Game Never Ends” (3.53)
Γρήγορο και ανάλαφρο power metal με καθαρά old-school vibes. Η απλή δομή και η θετική του ενέργεια το κάνουν διασκεδαστικό και άμεσο, όμως δεν διαθέτει το συνθετικό βάθος των κορυφαίων κομματιών, ούτε καλό ρεφραίν. Λειτουργεί ιδανικά ως “fun track”, και για όσους μπορούν να αντιληφθούν την διαφορά, θυμίζει περισσότερο HELLOWEEN και όχι STRATOVARIUS.
- “Under Flaming Skies” (3.51)
Παραδοσιακή σύνθεση που από την μια πατάει στο Blackmorικό χτίσιμο των riffs που χρησιμοποιούσε και ο Tolkki παλαιότερα, από την άλλη έχει και SYMPHONY X στοιχεία, ισορροπώντας τελικά ανάμεσα στην κλασική και τη νέα περίοδο των STRATOVARIUS. Επικό power metal που συνδυάζει στοιχεία παλιάς και νέας εποχής, με σταθερό tempo, ωραία μελωδική ροή και σωστή χρήση πλήκτρων. Δώστε του όμως μια ευκαιρία καθώς εδώ θα ακούσετε και το καλύτερο -από πλευράς μελωδίας- κιθαριστικό solo του δίσκου.
- “Move the Mountain” (5.33)
Τραγούδι που θα μπορούσε να βρίσκεται στο “Destiny” ή ακόμη και στο “Episode”, ατμοσφαιρικό, μελωδικό και μελαγχολικό, η μπαλαντοειδής επική πλευρά των STRATOVARIUS αναδεικνύεται στο “Move the Mountain”, παραπέμπει στην κλασική περίοδο του σχήματος και ξεχωρίζει στον εν λόγω δίσκο. Υπέροχα τα πλήκτρα του Jens Johansson στο μεσαίο σημείο. Αδικημένο track που παρά τα ποιοτικά του στοιχεία δεν απέκτησε δημοφιλία στους οπαδούς του σχήματος.
- “Event Horizon” (4.23)
Γρήγορο, καθαρό speed power metal με έντονη ταχύτητα που παραπέμπει στην παραδοσιακή ηχητική ταυτότητα της μπάντας. Σύνθεση με την σωστή ενέργεια και έντονο δυναμισμό, χωρίς πειραματισμούς ή prog «παρεκκλίσεις». Έχοντας ακούσει και την demo εκδοχή του στην ειδική κυκλοφορία του “Elysium” θα έλεγα ότι εκεί το ρεφραίν ακούγεται καλύτερα από την τελική έκδοση του κομματιού, αλλά συνολικά το τραγούδι κατατάσσεται στις κορυφές του δίσκου, έχει -επιτέλους- neoclassical στοιχεία, «κόντρες» κιθάρες και πλήκτρων, ένα κανονικό STRATOVARIUS άσμα.
- “Lifetime in a Moment” (6.38)
Για όσους αναζητούσαν ένα νέο “Soul of a Vagabond” (“Elements,Pt.1”) ή ένα “Eternity” (“Episode”), δηλαδή την RAINBOW πλευρά των STRATOVARIUS, το “Elysium” μας παρέχει το “Lifetime in a Moment”. Τραγούδι που ακούγεται σαν να γράφτηκε από το Tolkki, mid-tempo, ατμοσφαιρικό και βαθιά μελωδικό, βασίζεται στο συναίσθημα και στο δυναμικό χορωδιακό refrain. Οι μελωδίες χτίζονται ιδανικά, τα πλήκτρα του Jens Johansson δημιουργούν μυστηριακό κλίμα, τα drums του Jorg Michael «σέρνουν» έναν βαρύ, αργό, εκκωφαντικό ρυθμό και οι κιθάρες οδηγούν το άσμα με μια επαναλαμβανόμενη κεντρική μελωδική ιδέα που μένει στο μυαλό.
- “Infernal Maze” (5.34)
Τεράστια υπέροχη κεντρική μελωδία! Καθαρόαιμο γρήγορο αριστουργηματικό power metal, και το πιο κοντινό κομμάτι στην κλασική εποχή που θα μπορούσε να βρίσκεται στο “Fourth Dimension” ή το “Visions”. Αν δεν υπήρχε το ομώνυμο του δίσκου track θα έπαιρνε εύκολα την πρώτη θέση. Συμφωνικό, νεοκλασικό, ταχύτατο, δραματικό, και το βασικό: με πραγματικά καλό ρεφραίν. Κατά τη γνώμη μου αν δεν είχε αυτή την αργή εκτενή εισαγωγή θα το είχαν μάθει -και αγαπήσει- πολύ περισσότερο οι fans του σχήματος.
- “Elysium” (18.13)
Το πιο φιλόδοξο κομμάτι της νέας εποχής του σχήματος και το μεγαλύτερο σε διάρκεια κομμάτι της δισκογραφίας των STRATOVARIUS. Μεγάλο progressive power metal έπος που συνδυάζει ταχύτητα, συμφωνικά περάσματα, ακουστικά μέρη και εκτενή instrumentals, αν μέτρησα σωστά περιλαμβάνει 3 (!) διαφορετικά ρεφραίν, όλα υπέροχα, συναισθηματικά, τέλεια. Αν και δεν προσπαθεί να μιμηθεί την Tolkki era, καταφέρνει να τη σεβαστεί και ακόμη και να την ανανεώσει, δείχνοντας πώς οι νέοι STRATOVARIUS μπορούν να εξελίσσονται χωρίς να χάνουν την ταυτότητά τους. Τι να πει κανείς για το παίξιμο όλων των μελών της μπάντας, τις φοβερές ιδέες του Kupianinen στις κιθάρες, το ευφάνταστο παίξιμο του Michael στα drums που κυριολεκτικά σφυροκοπούν, τον Kotipelto που τραγουδά και ερμηνεύει θεατρικά τους στίχους, τις αλλεπάλληλες αλλαγές που στολίζει με τα πλήκτρα του ο τεράστιος Jens Johansson, τις μπασογραμμές του Lauri Porra που γεμίζουν κάθε σημείο ρυθμικά με ένταση και μεγαλοπρέπεια. Αυτό το τραγούδι αποτελεί μια απόδειξη ότι όσα μέλη και αν αλλάξει το σχήμα, το βασικό του μουσικό DNA παραμένει ζωντανό και μπορεί να παράξει μουσική αριστεία ανά πάσα στιγμή αναδεικνύοντας το μεγαλείο των STRATOVARIUS και την ποιότητα στην οποία μπορεί να φτάσει το μελωδικό power metal ως είδος όταν παίζεται από ευφάνταστους ταλαντούχους και καταρτισμένους μουσικούς.
Δημήτρης Μελίδης
