"/>
Μέσα από τα διάφορα άρθρα όλων των παιδιών στο ROCK HARD έχει γίνει σαφές –τουλάχιστον, ελπίζω- ότι η μουσική αντιμετωπίζεται σαν μία ευρεία κι όχι αποκομμένη έννοια. Εγώ προσωπικά έχω εκφράσει πολλές φορές την άποψη ότι πρόκειται για μία αμιγώς κοινωνική δραστηριότητα που αντανακλά ικανοποιητικά ό,τι συμβαίνει γύρω μας. Η κουβέντα, βέβαια, σχετικά με την αλληλεπίδραση της μουσικής με την κοινωνία είναι μεγάλη και ελπίζουμε συν τω χρόνω να ασχοληθούμε ενδελεχώς και με αυτό.
Μία άλλη εξίσου σημαντική παράμετρος, όσον αφορά τη διαμόρφωση καλλιτεχνικών τάσεων και αισθητικών, στυλιστικών προσεγγίσεων, είναι η γεωγραφική τοποθεσία. Κατά πόσο δηλαδή οι λοιπές κλιματολογικές συνθήκες επηρεάζουν τον τρόπο έκφρασης των μουσικών ώστε να φτάνει στα αυτιά μας ένα ηχητικό αποτέλεσμα που αποτυπώνει όχι μόνο την κουλτούρα ενός λαού αλλά και τη θέση του στη γεώσφαιρα. Εννοείται ότι πρόκειται για μία ενδεικτική και αποσπασματική παράθεση και κυρίως απολύτως επιλεκτική. Πάμε να δούμε λοιπόν κάποιες τέτοιες περιπτώσεις…
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι υπάρχουν χτυπητές διαφορές όταν ακούς το προερχόμενο από την Ανατολική Ακτή Thrash συγκριτικά με αυτό του Bay Area. Δεν έχει καμία σχέση το groovάτο thrash των TESTAMENT, HEATHEN, DEATH ANGEL κτλ. με το πιο στακάτο και «βρώμικο» thrash συγκροτημάτων όπως οι ANTHRAX, OVERKILL, NUCLEAR ASSAULT. Αυτά τα τελευταία groups γεννήθηκαν μέσα στους δύσκολους δρόμους του Queens, του Brooklyn και του Bronx. Εκεί που ο βαρύς χειμώνας βρίσκεται σε ισορροπημένη όσμωση με τη σκληρή ζωή στους δρόμους (για αυτό άλλωστε και είναι πιο έντονη η hardcore επιρροή σε αυτά τα σχήματα). Αντίθετα ο Καλιφορνέζικος ήλιος σε συνδυασμό με την πλούσια παράδοση του San Francisco στις τέχνες δημιουργεί το ιδανικό υπόβαθρο για μία πιο…ρυθμική μουσική.
Ας δούμε μία άλλη ενδεικτική περίπτωση: το αμιγώς γερμανικό power metal σε σχέση με το αντίστοιχο Ιταλικό ή ακόμη και το Βραζιλιάνικο. Χαρακτηριστικά είναι τα παραδείγματα των RHAPSODY (OF FIRE) που έχουν παρουσιάσει όλα αυτά τα χρόνια ένα power υβρίδιο εμπλουτισμένο με την πλούσια συμφωνική παράδοση της Ιταλίας (και δη της Βόρειας Ιταλίας) αλλά και των Βραζιλιάνων ANGRA που δεν έχουν διστάσει να εισάγουν και ορισμένα ethnic λατινογενή στοιχεία (όπως άλλωστε έκαναν και οι συμπατριώτες τους SEPULTURA κινούμενοι βεβαίως σε άλλο χώρο). Αυτές οι δύο εκφάνσεις διαφέρουν σαφώς σε σχέση με τον «ξερό», τευτονικό κι εν πολλοίς μονοδιάστατο power ήχο συγκροτημάτων όπως οι GAMMA RAY και οι RUNNING WILD. Εννοείται πως σε όλα αυτά που σημειώνουμε, υπάρχουν και εξαιρέσεις… Εν προκειμένω, θα μπορούσαμε να σημειώσουμε τους BLIND GUARDIAN με τα φολκλορικά στοιχεία τους που είναι άμεσα συναρτώμενα της μεσαιωνικής παράδοσης της Ηπειρωτικής Ευρώπης (όπως αυτή εκδηλώθηκε κυρίως την περίοδο της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας). Ούτως ή άλλως, πάντως, ακόμη και εδώ οι BLIND GUARDIAN μπορούν να αποτελέσουν και ενδεικτικό παράδειγμα προς επίρρωση της επιχειρηματολογίας μας, αφού ο τόπος έχει επηρεάσει άμεσα τη μουσική τους.
Όσον αφορά το AOR, είναι ηλίου φαεινότερο (κυριολεκτικά) ότι η Δυτική Ακτή είναι πιο «ανάλαφρη» στιχουργικά αλλά και μουσικά με επιρροές που ποικίλουν από pop, jazz και φυσικά rock ενώ το «αδερφάκι» του της Ανατολικής Ακτής είναι ελαφρώς πιο «σκληρό» (δεδομένου του ιδιώματος, πάντα) και με λιγότερες αναφορές σε άλλα μουσικά είδη. Κλασικά παραδείγματα οι TOTO και οι JOURNEY από τη μία πλευρά και οι BOSTON, BALANCE από την άλλη.
Τα ίδια ισχύουν πάνω-κάτω και για το παραδοσιακό heavy metal όπως αυτό απαντάται στη Γηραιά Αλβιόνα (MAIDEN, SAXON, PRIEST), στην Ηπειρωτική Ευρώπη (ACCEPT, SORTILEGE, KROKUS) κτλ. Χωρίς να είμαι διόλου γνώστης του black metal ιδιώματος, ακόμη και τα μη εκπαιδευμένα αυτιά ενός metal fan μπορούν να διακρίνουν εύκολα διαφορές ανάμεσα στη Νορβηγική έκφανση του σε σχέση με αυτή της Νότιας Ευρώπης (π.χ. Ιταλία, Ελλάδα).
Ελπίζουμε να έγινε σαφές από τα παραπάνω ότι το θέμα όχι μόνο δεν εξαντλείται αλλά παραμένει διαρκώς «ανοιχτό» για συζήτηση και προβληματισμό. Στόχος μας ήταν να αναδείξουμε μία μόνο πτυχή του σύνθετου και πολυπαραγοντικού χαρακτήρα της μουσικής που αγαπάμε. Πρωταρχική μας επιδίωξη ήταν να υπογραμμίσουμε –μέσα από ένα διαφορετικό πρίσμα- ότι πολλοί είναι οι παράγοντες εκείνοι που καθορίζουν το σκληρό ήχο (π.χ. κοινωνία, οικονομία, ευρύτερη κουλτούρα και ιδεολογικό πλαίσιο ενός λαού και εν προκειμένω η γεωγραφία). Θα επανέλθουμε με περαιτέρω ανάλυση…
Σάκης Νίκας
