"/>
ΟΝΟΜΑ ΑΛΜΠΟΥΜ: “Epicus Doomicus Metallicus” – CANDLEMASS
ΕΤΟΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ: 1986
ΕΤΑΙΡΙΑ: Black Dragon
ΠΑΡΑΓΩΓΟΣ: Ragne Wahlquist and CANDLEMASS
ΣΥΝΘΕΣΗ ΜΠΑΝΤΑΣ:
Φωνητικά – Johan Lanquist
Κιθάρα – Mats Björkman
Guest Κιθάρα – Klas Bergwall, Christian Webery
Μπάσο – Leif Edling
Τύμπανα – Matz Ekström
Όταν παραπονέθηκα σε έναν φίλο μου ότι μετά το 1986 κανείς δεν έχει παίξει doom metal όπως οι CANDLEMASS στο “Epicus doomicus metallicus”, με αφόπλισε λέγοντάς μου: “Ναι γιατί οι CANDLEMASS στην πραγματικότητα ήθελαν να παίξουν Heavy Metal. Με το δικό τους τρόπο”. Και ίσως αυτό είναι το κλειδί για την πύλη των δαιμόνων.
Αν ρωτήσεις κάποιον τι είναι το doom metal κατά πάσα πιθανότητα θα σου βάλει το “Solitude”. Δεν είναι μόνο το αργό ασήκωτο ριφ και ο επαναλαμβανόμενος ρυθμός. Είναι η απελπισία και η παγερή μελαγχολία που αποπνέει. Το συναίσθημα μέσα από τα φωνητικά που θυμίζουν θρήνο. Μια μουσική που ενώ έχει τη βάση της στο πάντρεμα του 80s heavy metal με το doom όπως αφυπνίστηκε από τα υπόγεια χωμάτινα rifs των BLACK SABBATH. Κι όμως παραμένει μέχρι σήμερα κάτι τόσο απόκοσμο και ταυτόχρονα κάτι τόσο φρέσκο παρόλο που μετράει 40 χρόνια ζωής.
Πως γίνεται όμως ένας δίσκος με 6 μόλις τραγούδια να αποτελεί τέτοιο μουσικό ορόσημο για το Heavy metal;
40 χρόνια τώρα τις ιστορίες λίγο πολύ σχεδόν όλοι τις έχουν ακούσει. Για το πως το συγκρότημα ηχογράφησε στο στούντιο των HEAVY LOAD σε συνθήκες ακραίου ψύχους ακόμα και για Σουηδούς. Για το πως ο Johan Languist έπιασε το μικρόφωνο μόνο για τις ηχογραφήσεις και μετά συνέχισε τα δικά του. Αγνοώντας προφανώς το τι θα συνέβαινε στο μέλλον.
Για το πως ο Mark Shelton των MANILLA ROAD εντυπωσιάστηκε πριν βγει ακόμα ο δίσκος και λέγεται ότι έπαιξε ρόλο στον να τον κυκλοφορήσει η εταιρεία Black Dragon.
Πως το “Solitude” γράφτηκε Κυριακή μετά από hangover. Τη μόνη μέρα που ο Leif Edling είχε ρεπό. Σε μια στιγμή υπαρξιακής κατάρρευσης και νεανικής μελαγχολίας. Πως το “Demon’s Gate” είναι επηρεασμένο από την ταινία τρόμου του 1981 “The Beyond” και εν μέρει από τις μυστηριακές περιγραφές των διηγημάτων του Clark Ashton Smith.
Για τo “Crystal Ball” που κάποιοι λένε ότι έχει επιρροές από τα Palantiri του Άρχοντα των δαχτυλιδιών και ότι την περίοδο εκείνη ο Leif διάβαζε Tolkien.
Το “Black stone wielder” που είναι μια παράφραση της ιστορίας των τριών μάγων που επισκέφτηκαν τον Ιησού βρέφος.
Το “Under the oak” (με αρχικό τίτλο “In shadow of the cross”), μια από τις πρώτες φορές που ο Leif ασχολήθηκε με την ιδέα που στη συνέχεια μετατράπηκε στο concept του “Tales of creation”.
Kαι τέλος το “Sorcerer’s pledge” που αφηγείται το θρύλο ενός μάγου που προσπαθούσε να μείνει νέος πίνοντας αίμα παρθένων μέχρι που η απληστία του για νεότητα τον έκανε αδύναμο βρέφος χαμένο στο σκοτάδι.
Έπη καταδίκης. Υπό την αιγίδα ενός νεανικά αφελούς αλλά τόσο ταιριαστού τίτλου δοσμένου σε ψευδο-λατινικά. Το επικό στοιχείο όμως στο “Epicus Doomicus Metallicus” δεν είχε να κάνει με τις μάχες και με τα σπαθιά. Αλλά με τον λυρισμό, τον ρομαντισμό όπως εκφράστηκε από τους καλλιτέχνες του 19ου αιώνα και από τη σκοτεινή φαντασία.
Ο δίσκος όταν βγήκε δεν έκανε θραύση. Το είδος αυτό ήταν πολύ ιδιαίτερο. Σε μια περίοδο που όλοι ανέβαζαν ταχύτητες οι CANDLEMASS τις έριχναν. Και αυτό τους περισσότερους τους ξένιζε. Δημιουργούσαν όμως κάτι στοιχειωμένο. Το οποίο ξεκίνησε ένα ολόκληρο ρεύμα όχι μόνο στο heavy metal και το doom. Αλλά ακόμα και σε άλλα υποείδη. Αρκετοί καλλιτέχνες π.χ. από το δεύτερο κύμα του νορβηγικού black ή από τη σουηδική σκηνή έχουν παραδεχτεί το πόσο επηρεάστηκαν.
Θα μεταφέρω μια προσωπική εμπειρία. Πριν χρόνια είχα την τύχη να βρεθώ στα παρασκήνια μετά από μια συναυλία των PARADISE LOST. Φορούσα ένα μπλουζάκι του “Epicus…” oπότε η κουβέντα πήγε γρήγορα στους CANDLEMASS αφού ο Greg Mackindosh είναι γνωστός fan. Μου είχε πει κάτι που χαράχτηκε στο μυαλό μου: “Το solo του “Crystal Ball” με εκείνο το χαρακτηριστικό τρέμολο είναι ο λόγος που παίζω κιθάρα με αυτόν τον τρόπο”. Και πράγματι το ακούς στις πενιές του.
Σκεφτείτε τώρα πόσους επηρέασαν οι ίδιοι οι PARADISE LOST για να πάρουμε μια μικρή γεύση του αποτυπώματος που έχει αφήσει ο δίσκος.
Όποιος και να προσπάθησε να αναπαράγει το συγκεκριμένο ιδίωμα με τον ίδιο τρόπο αμφιβάλλω αν κατάφερε να το πετύχει όπως το έκαναν οι CANDLEMASS στο “Epicus…” Ακόμα και οι ίδιοι στη συνέχεια παρότι μεγαλούργησαν με ένα υπέροχο σερί δίσκων το συναίσθημα του “Epicus…” δεν το ξαναέπιασαν.
Η doom metal σχολή παρότι εμφανίζει ορισμένα αξιόλογα παραδείγματα κάπου έχανε να πετύχει αυτή την συνταγή που είναι λες και την έγραψε αλχημιστής κάτω από τον τέλειο σκοτεινό αστερισμό.
Ο ήχος; Οι κιθάρες; Το reverb στα τύμπανα; Το κατακλυσμιαίο μπάσο; Η φωνή; Αυτή η φωνή. Ο Languist δεν τραγούδαγε ούτε heavy metal, ούτε rock ούτε doom και ταυτόχρονα τα έκανε όλα μαζί. Τραγούδησε για το “Epicus…” Με πάθος με δύναμη με θεατρικότητα με συναίσθημα με οργή με όλα. Και απορείς πως γίνεται ένας session τραγουδιστής να είναι τόσο πολύ φτιαγμένος για κάτι που θα το εγκαταλείψει στη συνέχεια. Και μοιραία σε κάνει να αναρωτιέσαι. “Και αν δεν έφευγε ποτέ”
Και σε ένα τόσο ρομαντικό και λυρικό περιβάλλον έχεις το τέλειο art. Απλό αλλά συνάμα τόσο ξεκάθαρο που δε σου αφήνει περιθώρια και αποτυπώνει το στίγμα. Ένα κρανίο με κέρατα και δύο σφήνες σε σχήμα σταυρού. Η απόλυτη ισορροπία. Το καλό το κακό και στη μέση ο άνθρωπος και η μοίρα του να είναι θνητός. Η μπάντα ήθελε απλά ένα κρανίο. Ο πατέρας του drummer Matz Ekström, ο οποίος εργαζόταν στη διαφήμιση ως σχεδιαστής προσέθεσε τις πινελιές που μέχρι και σήμερα αποτελούν τη σφραγίδα του επικού doom metal.
40 χρόνια μετά ακούγοντας το “Epicus…” το ερώτημα δεν είναι αν στέκει στο χρόνο. Το ερώτημα είναι “τι γίνεται μετά”; Και προφανώς δε μιλάμε για το τι θα κάνει το συγκρότημα. Οι CANDLEMASS προσέφεραν αυτά που έπρεπε και όποιος έχει ανοιχτό μυαλό, απολαμβάνει ακόμα και τώρα την καινούρια μουσική που βγάζουν. Μιας και ο κύκλος έχει κάνει πλήρη περιστροφή και ο Johan Languist η φωνή του “Epicus…” έχει επιστρέψει μετά από τόσες δεκαετίες σαν κύριος τραγουδιστής του συγκροτήματος βγάζοντας δύο όμορφους δίσκους.
Το ζήτημα είναι το μετά. Πως δηλαδή οι τωρινοί μουσικοί θα εμπνευστούν από το “Epicus…” Όχι να το αντιγράψουν ή φτιάξουν έναν καλό doom metal δίσκο. Αλλά να εμπνευστούν από την πηγαία μουσική του. Να γράψουν μουσική με το προσωπικό τους στίγμα. Να μην περιοριστούν από τα ηχητικά ρεύματα της εποχής. Να εμποτίσουν τους στίχους και τις συνθέσεις με αυτά που αγαπούν και να φτιάξουν κάτι που αξίζει να αγαπηθεί μαζικά. Όχι μόνο στο doom Metal αλλά σε οποιοδήποτε είδος. είτε στο prog είτε στο death κλπ. Είτε ακόμα να σκαρφιστούν με σοβαρότητα και παιδικότητα ένα καινούριο είδος όπως έκαναν τότε οι CANDLEMASS. Σε μια εποχή που όλα έχουν παιχτεί βέβαια η πρόκληση είναι μεγαλύτερη. Αλλά αυτό χρειάζεται η μουσική μας.
40 χρόνια μετά, το “Epicus Doomicus Metallicus” παραμένει καταδικασμένο. Καταδικασμένο σε μια τραχειά τελειότητα. Καταδικασμένο να δεσπόζει στην κορυφή του σωρού των κρανίων. Καταδικασμένο να μην μπορεί να επαναληφθεί.
Υ.Γ. Όταν έβαλα πρώτη φορά να ακούσω το δίσκο κόλλησα με το “Solitude”. Αναμενόμενο θα πει κάποιος. Άργησα πολύ να το βγάλω από το repeat και να προχωρήσω στα επόμενα κομμάτια. Μάλιστα όταν έφτασα στο “Under the oak” παραξενεύτηκα. Είχα ακούσει, βλέπετε, πρώτα την εκδοχή του “Tales of Creation”. Είκοσι χρόνια μετά, αν κάποιος με ρωτήσει “Τι είναι Doom Metal” θα του βάλω να ακούσει το “Under the Oak” από το “Epicus…”
Y.Γ.2 Αν δεν υποχρεώσω τώρα τον εαυτό μου να σταματήσει να γράφει για το “Epicus…” δε θα σταματήσω ποτέ.
Άρης Λάμπος
